Activiteitenrapport 2009 Federale overheidsdienst binnenlandse zaken

Brandweerdiensten

•  Inleiding

• Inspectie
  • Inspecteur op het terrein
  • Activiteiten in 2009

• Administratief toezicht
  • Adviezen bij de gemeenteraadsbesluiten
  • Toezicht op de verdeling van de kosten van de brandweer

 Inleiding

De brandweerdiensten zijn openbare buurthulpdiensten die snel en doeltreffend moeten interveniëren bij ongevallen, brand, rampen en andere schadegevallen.

Momenteel worden ze georganiseerd op gemeentelijk vlak, uitgezonderd die van Luik en omgeving  (site)  die de vorm van een intercommunale heeft, en die van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest (site)  die, zoals zijn naam al aangeeft, een gewestelijk orgaan is.

België telt vandaag 251 brandweerdiensten:

• 165 in het Vlaams Gewest,
• 85 in het Waals Gewest en
• 1 in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest.
  

De bevolking kan rekenen op in totaal zo'n 18.000 brandweerlieden: 5.685 beroepsbrandweerlieden en 12.085 vrijwillige brandweerlieden.
De burger kan hen op elk moment bereiken via de noodnummers 100 of 112.

Momenteel is er een hervorming van de brandweerdiensten, die haar wortels heeft in de wet van 15 mei 2007 betreffende de civiele veiligheid , aan de gang binnen de ADCV. Meer informatie vindt u in de aan de hervorming gewijde rubriek van deze website: Hervorming .

Het is niet toevallig dat de ADCV belast is met de Hervorming van de brandweerdiensten! De brandweerdiensten zijn in feite onze eerste klanten en onze geprivilegieerde partners. De ADCV houdt zich bezig met verschillende domeinen die verband houden met de organisatie van de brandweerdiensten:

• Hun basisreglementering en alle juridische aspecten die eruit voortvloeien (opstelling van nieuwe reglementaire teksten, interpretaties van de bepalingen onder de vorm van adviezen, studies, enz.).
• De inspectie van en het toezicht op de brandweerdiensten (zie hieronder).
• De aankoop van materieel (vrachtwagens, autopompen, beschermende kledij, radio's, enz.).
• De invoering van een digitaal radionetwerk voor de openbare hulpdiensten over het volledige grondgebied (ASTRID-technologie).
• De opleiding van het operationeel personeel van de BW, in samenwerking met de brandweerscholen.
• De opstelling van operationele procedures door het KCCE.  
  

  Top

Inspectie 

Inspecteur op het terrein

De Inspectie van de brandweerdiensten heeft als voornaamste taak te waken over de goede werking van deze diensten en in het bijzonder zich te verzekeren van de naleving van de specifieke reglementering die op hen van toepassing is.

De inspectie ter plaatse en het noteren van de opmerkingen in het inspectieverslag gebeuren stapsgewijs, waarbij de volgende verschillende punten geanalyseerd worden:

• organisatorische en administratieve gegevens (type brandweerdienst, beschermde gemeenten, personeel van de brandweerdiensten, hulpverleningszone, brevetten, ...);
•  reglementen van toepassing binnen de dienst (organiek reglement, huishoudelijk reglement, retributiereglement, ...);
• andere wettelijke documenten (jaarverslag, inventarissen, fiches gevaarlijke producten, ...);
• verstandhouding binnen de dienst;
• aanwezigheidspercentage bij interventies (tijdens en buiten de werkuren);
• organisatie van de oefeningen, systematiek van de oefeningen, deelname, ... ;
• wijze van alarmering, telecommunicatiemiddelen;
• organisatie van de verschillende wachtdiensten;
• verdeling van de specifieke taken van de officieren;
• interventies (beknopte statistieken, interventieprocedures, operationele richtlijnen, ...);
• maatregelen inzake brandvoorkoming die van toepassing zijn op verschillende gebouwen, onderzoek, preventieverslag, follow-upcontroles, ... ;
• politiereglement(en) betreffende de brandvoorkoming;
• opstelling van interventieplannen;
• bluswatervoorraden, opstelling van de hydrantenplannen, controles van de brandkranen, signalisatie van de brandkranen, ... ;
• kazernering (vooruitgeschoven posten, werkplaatsen, leefinfrastructuren voor het personeel, oppervlakte, inplanting, parkings, voorbehouden gebruik van de kazerne, ...);
• rollend en niet-rollend materieel (onderhoud + registratie van het onderhoud, gebruiksstaat, inventaris, wettelijke inspecties, ... ;
• persoonlijke beschermingsmiddelen (gebruiksstaat, wettelijke inspecties, registratie van het onderhoud in eigen beheer, ...).

De inspectie speelt eveneens een bemiddelende rol in geval van specifieke problemen binnen de brandweerdiensten die de goede werking van de dienst in gevaar zouden kunnen brengen.
In geval van specifieke problemen wordt een thematische inspectie georganiseerd.

Top

Activiteiten in 2009

In 2009 werden volgende inspecties uitgevoerd:

(De gemeenten met een * werden meer dan één keer bezocht.)
 

• In de loop van 2009 werd een eenvormig en uitgebreid model van inspectieverslag opgesteld en gebruikt. Dit vergemakkelijkt zowel de voorbereiding van de inspectie als het opstellen van het verslag achteraf. Bovendien kunnen gegevens gemakkelijker teruggevonden en vergeleken worden.

• In Vlaanderen was de frequentie van controlebezoeken veel lager, omdat de brandweerkorpsen en voorposten talrijker zijn dan in Wallonië. In 2009 is het aantal Nederlandstalige inspecteurs gestegen (momenteel zijn ze met vijf). Zij hebben een opleidingstraject doorlopen en intussen is ook al een stijging van het aantal inspecties merkbaar.

• Bovendien heeft in 2009 de voorbereiding van de toekomstige Algemene Inspectie, die voortgevloeid is uit de Hervorming, voor een groot deel de huidige inspecteurs ingepalmd.
  De wet van 15 mei 2007 betreffende de civiele veiligheid voorziet de oprichting van een Algemene Inspectie van de operationele diensten van de Civiele Veiligheid.
  De werken ter voorbereiding van het instellen van deze nieuwe structuur werden in 2008 toevertrouwd aan een werkgroep met interne en externe deskundigen.
  Deze werken hebben geleid tot de uitwerking van een ontwerp van koninklijk besluit dat aan de minister werd overgemaakt in september 2009.

De Algemene Inspectie zal gesteund zijn op de organisatie en de functionering van de operationele diensten (hulpverleningszones en operationele eenheden van de civiele bescherming) en de alarmcentrales.

Er zullen haar vier belangrijke opdrachten worden toevertrouwd:

1. Controle : de controle van de toepassing van wettelijke en reglementaire bepalingen
2. Aanbevelingen: het formuleren van adviezen en suggesties met betrekking tot de organisatie en de functionering van de geïnspecteerde entiteiten
3. Ondersteuning: een ondersteunende en signalerende functie
4. Onderzoeken: onderzoeken ten gevolge van een evenement of een incident

Om de mutatie van de actuele inspectiedienst naar deze nieuwe structuur voor te bereiden, werd het personeel verzocht een deskundigheid met betrekking tot audit en in verschillende technische domeinen te ontwikkelen.

Tussen september en december 2009 hebben de inspecteurs een (interne) auditopleiding gevolgd, georganiseerd door ICHEC Entreprises. Deze opleiding heeft de inspecteurs de nodige hulpmiddelen aangeleverd om een risico-identificatie- en riscobeheersingsbeleid bij de geïnspecteerde diensten te kunnen instellen.

 
Momenteel worden de verworvenheden van deze opleiding in de praktijk omgezet door de medewerking van de (brandweer)inspectie aan de uitwerking van strategische doelstellingen bij de brandweer.

Op het gebied van techniek hebben de inspecteurs de mogelijkheid gehad om de volgende opleidingen te volgen:

• opleiding technicus brandvoorkoming
• opleiding met betrekking tot het materieel van de hulpdiensten
• opleiding met betrekking tot interventietechnieken
  

Top

Administratief toezicht
 

Adviezen bij de gemeenteraadsbesluiten
 

In het kader van artikel 13, § 2 en § 4, van de wet van 31 december 1963 betreffende de civiele bescherming, worden talrijke adviezen verstrekt aan de provinciegouverneurs. Deze adviezen garanderen de uniformiteit van de voor het hele land geldende regels.

• Over ontwerpen van organieke reglementen van de brandweer, over de wijzigingen die erin aangebracht worden en over de eventuele problemen die voortvloeien uit de toepassing ervan.

• Over alle benoemingen en bevorderingen van de brandweerofficieren, alsook over de tuchtmaatregelen die op hen betrekking hebben.
   
  

Op het vlak van de organieke reglementen werden adviezen gegeven voor de volgende gemeenten:

Top 

Toezicht op de verdeling van de kosten van de brandweer

Sinds de wijziging van artikel 10 van de wet van 31 december 1963 betreffende de civiele bescherming op 20 juli 2005 dienen de beslissingen van de gouverneurs inzake de verdeling van de brandweerkosten gemaakt vanaf 1 januari 2006 te worden voorgelegd aan de Minister van Binnenlandse Zaken.

In 2009 werden de eerste dossiers ontvangen en goedgekeurd:

• Waals-Brabant (kosten 2006 en 2007)
• Luxemburg (kosten 2006)
• Limburg (voorlopige kosten 2006)

De kostenverdeling van de provinice Henegouwen (kosten 2006) werd niet goedgekeurd

Top